Rüzgar Ve Hava Tahminleri (Meteorolojik Tahmin)

'Diğer Mesleki Bilgiler' forumunda UquR tarafından 23 Kasım 2008 tarihinde açılan konu

  1. UquR

    UquR Üye

    Sponsorlu Bağlantılar
    Rüzgar Ve Hava Tahminleri (Meteorolojik Tahmin) konusu Rüzgar Ve Hava Tahminleri (Meteorolojik Tahmin)...

    Türkiyede hakim rüzgar yönleri :

    Türkiye’de hakim rüzgâr yönleri, genel atmosfer sirkülasyonu ve yerel orografik koşullar altında şekillenir.
    Genel atmosfer sirkülasyonuna bağlı olarak soğuk (Ekim-Mart) ve sıcak (Nisan-Eylül) dönemlerinde rüzgârlar musonal bir döngü gösterir. Soğuk dönemde karasal şartlara bağlı olarak soğuyan Anadolu Yarımadası içinde oluşan termik yüksek basınç merkezinden daha ılık ve çevre denizlere (Karadeniz, Marmara, Ege ve Akdeniz) doğru olan hava akımına bağlı olarak oluşan rüzgârlar, karalardan denizlere doğru eser. Sıcak dönemde ise yine karasal şartlarla daha ılık kalan Anadolu Yarımadası’nın içlerine doğru genel atmosfer sirkülasyonuna bağlı olarak gelişen hava akımlarıyla rüzgâr yönleri denizden karaya doğru olur.
    Ancak bu genel durum, Türkiye’nin orografik koşulları nedeniyle değişiklikler de görülür. Türkiye’yi bir kuşak gibi kuzey ve güneyden sınırlayan sıradağlar (Kuzey Anadolu Dağları ve Toroslar), bu dağların eteklerinde kurulu olan yerleşmelerin hakim rüzgâr yönleri üzerinde rol oynar. Örneğin; Batı Toroslar ve Doğu Karadeniz Dağları’nın denize bakan yamaçlarından görülen fön rüzgârları özellikle kışın ve ilkbaharda dağlardan kıyıya doğru bir hava akımı (rüzgârı) getirir. Bu durum buralarda yapılacak havacılıkla ilgili sporlara (planör, paraşüt, delta plan vb.) bazı kolaylıklar sağlayacaktır.
    Mevsimsel olarak görülen bu duruma karşın, yıllık hakim rüzgâr yönleri yine orografik şartlara bağlı olarak bölgeler arasında bazı farklar da meydana getirir. Hatta bazı bölgelerimizin kendi içinde de farklı hakim rüzgâr yönleri görülür. Bunu açarsak: Marmara bölgesinde hakim rüzgâr yönleri uzun yıllar ortalamalarına göre kuzey sektörlüdür. (Rüzgâr gülünde Doğu-Batı doğrultu çizgisinin üzerinde kalan tamamiyle kuzey sektörlü, altında kalanlar ise güney sektörlü rüzgârlardır.) Ege bölgesinin iç kesimlerinde yine kuzey sektörlü rüzgârlar hakimken, Kıyı Ege (Asıl Ege)’nin İzmir, Aydın, Manisa civarında güney; Muğla, Marmaris, Bodrum gibi yerlerde ise yine kuzey sektörlü rüzgârlar hakimdir. Akdeniz Bölgesi’nin hemen güney batısında Köyceğiz, Fethiye, Kaş, Finike taraflarında, özellikle güneybatılı rüzgârlar hakimken, Toroslar’ın belirgin olmaya başladığı Antalya’da kuzey sektörlü, iç kesimde, Isparta ve Burdur civarlarında ise rüzgâr güney sektörlüdür. Orta Toroslar’ın kıyı bölümünde (Anamur, Silifke) ve Konya ovasında kuzey sektörlü rüzgârlar hakim yöndür. İskenderun Körfezi ve Hatay’a doğru yine güneybatı hakim rüzgâr yönü olur.
    İç Anadolu Bölgesi’nin doğusunda Kayseri, Niğde, Nevşehir civarında orografiye de bağlı olarak farklı yönler hakimken, diğer bölümlerde kuzey sektör hakimdir.
    Karadeniz Bölgesi’nin batı bölümünde güney sektörlü rüzgârlar hakimdir. Bu rüzgârlar bu bölümde zaman zaman yamaçlardan aşağıya doğru kuru ve sıcak olarak esen fön rüzgârlarına dönüşür. Orta Karadeniz bölümü, iç kesimde (Amasya, Çorum) kuzey sektör hakimken, kıyı kesimde, Doğu Karadeniz’de olduğu gibi güney sektörlü rüzgârlar hakimdir.
    Doğu Anadolu Bölgesi’nin doğusu ve kuzeyi yine orografik şartların etkisiyle farklı hakim rüzgâr yönlerine sahip. Bu bölgemizin batısı ve güneyinde hakim rüzgâr yönleri ise kuzeylidir. Güneydoğu Anadolu Bölgemizde ise genellikle kuzey sektörlü rüzgârlar hakimdir.
    Genel olarak bakıldığında Türkiye’de orografik şartlar hakim rüzgâr yönlerini etkiler. Nispeten düz ve alçak alanlarda (örneğin; Marmara bölgesi ve İç Anadolu platoları gibi) kuzey sektörlü rüzgârlar hakimken, Kuzey Anadolu Dağları ve Toroslar’ın etkin olduğu bölgelerde hakim rüzgârlar genellikle dağlardan denizlere doğru eser. Güneybatı Anadolu’nun Akdeniz üzerinden gelen hava kütlelerine açık olmasıyla buralarda hakim rüzgârlar güney sektörlüdür. Benzer bir durum İskenderun Körfezi’nde de yaşanmıştır. Ancak Doğu Anadolu’nun doğusunda olduğu gibi kısa mesafeler içinde önemli yükselti farkları hakim rüzgâr yönleri görülür.
    Pusula, en kısa tarifiyle yön tayin eden alettir. Bu alet ile, bir noktanın yeri ve rüzgârın hangi yönden geldiğini tayin eder ve bu bilgiyi değerlendirirsiniz.
    Pusula düz vaziyette kalmak kaydıyla, merkezinden asılmış bir mıknatıs ibre veya birbirlerine paralel olarak tespit edilmiş mıknatıslardan meydana gelir. Kenarları 360o dereceye bölünmüş dairevi bir kart merkezinde serbest olarak yerleştirilmiş pusula ibresinin mıknatıslı ucu KUZEY (yıldız) diğer ucu GÜNEY (Kıble) yönünü gösterir. Kuzey noktası pusulada özel bir işaretle belirtilir. İbrenin tam ortasından 90 derecelik bir açı ile uzatılan iki hattan sağ taraftaki DOĞU, sol taraftaki BATI yönünü ifade eder. Pusula kartının her dörtte biri de 45’er derecelik açılı hatlarda ikiye bölünerek;

    Kuzey ile Doğu arası : POYRAZ
    Güney ile Batı arası : LODOS
    Doğu ile Güney arası : KEŞİŞLEME
    Batı ile Kuzey arası : KARAYEL isimlerini alır ve bu rüzgârlara ANA RÜZGÂRLAR denir.

    Ana rüzgârların ortalarından esen rüzgârlar da vardır.
    Rüzgârların hızı saniyede metre, saatte kilometre, deniz veya kara mili olarak ölçülür. Türkiye’de en hızlı esen rüzgârlar büyük fırtına veya bora olarak isimlendirilirler.
    Rüzgarların numaraları, vasfı, kilometre hızı ve belirtileri.
    Yurdumuz kuzey yarıkürede 36-42 paralellerde 26-45 doğu meridyenleri arasında olduğundan değişik iklim şartları gözlenir. Yaz aylarında hafif meltemler eser. Bazı seneler bu aylarda kısa süren fırtınalar olabilir. Ayrıca sonbahar ve kış aylarının belirli günlerinde olağanüstü olumsuz hava şartlarının yaşandığı uzun yılların tecrübesiyle gözlenmiştir. Bunlara Sayılı Fırtınalar denir.


    Hava durumunu anlamamızı sağlayan pratik bilgiler :

    * Rüzgârsız ve oturmuş bir havanın habercisi, baca dumanlarının düz çıkmasıdır.

    * Bacadan çıkan duman biraz yükseldikten sonra aşağı doğru savruluyorsa yağmur gelecektir.

    * Tuzluktaki, tuzun zor dökülmesi havanın nemli olduğunu gösterir.

    * Romatizması olanlar, yağmur geleceği zaman ağrılı olurlar.

    * Mehtap etrafındaki hare veya puslu daire kötü havanın belirtisidir.

    * Akşam üstü kızıl gökyüzü güzel hava müjdecisidir.

    * Sabah gün doğarken olan kızıl gün ise kötü havayı gösterir.

    * Gri başlayan gün, kuru havayı işaret eder.

    * Nemli hava geleceği zaman uzaktaki sesler daha iyi duyulur, çünkü nemli hava anfi görevi görür ve sesler daha iyi yayılır.

    * Ağaç ve bitkilerin kokusu yağmurdan önce daha iyi belli olur, bitkiler açılıyorsa yağmur gelecektir.

    * Öğleden sonra ortaya çıkan kurşuni bulutlar, yağmurun belirtisidir.

    * Vadiden erken kalkan sis, yağmuru gösterir, dağlık alanlarda sis öğleye kadar açılmazsa yağmur yağacaktır.

    * Yıldızlı bir gökyüzü ertesi gün havanın iyi olacağını gösterir.

    * Güneşin ya da mehtabın etrafındaki taç, hava hakkında bilgi verir, büyütülmüş gibi görülen taç iyi havayı, ufalmış gibi görülen taç ise kötü havayı işaret eder.

    * Öğleden sonra beliren gökkuşağı, kötü havanın habercisidir. Rüzgârın etkili olduğu saatler: 14.00 - 16.00 arasıdır. Etkisiz olduğu saatler ise 03.00 - 06.00 arasıdır.
     

Bu Sayfayı Paylaş