Namaz Çeşitleri

'Dinimizin Direği Namaz' forumunda Dine tarafından 21 Ocak 2010 tarihinde açılan konu

  1. Dine

    Dine Özel Üye

    Sponsorlu Bağlantılar
    Namaz Çeşitleri konusu III NAMAZ ÇEŞİTLERİ ]</B>

    Hanefîler dışındaki çoğunluk, vâcip hüküm kategorisini kabul etmedikleri için namazı genel olarak farz ve nâfile şeklinde iki gruba ayırmışlardır Hanefîler'e göre ise namazlar: a) farz, b) vâcip, c) nâfile olmak üzere üç çeşittir Bununla birlikte Hanefîler arasında farklı gruplamalar da bulunmaktadır Bunlardan birine göre namazlar; a) Allah'ın farz kıldığı (mektûbe) namazlar, b) Hz Peygamber'in sünnetiyle sabit olan (mesnûn) namazlar, c) nâfile namazlar olmak üzere üç çeşittir Hz Peygamber'in sünnetiyle sabit olan namazlar da vâcip olan ve vâcip olmayan kısımlarına ayrılır
    A) FARZ NAMAZLAR
    Farz olan namazlar, aynî farz (farz-ı ayın) ve kifâî farz (farz-ı kifâye) olmak üzere ikiye ayrılır Farz-ı ayın olan namazlar yükümlülük çağındaki her müslümana farz olup, her biri ayrı ayrı bunu yerine getirmekle mükelleftir Farz-ı ayın olan namazlar, her gün beş vakit namaz ve her hafta cuma günleri kılınan cuma namazından ibarettir Günlük farz namazlar sabah namazı 2 rek‘at, öğle namazı 4 rek‘at, ikindi namazı 4 rek‘at, akşam namazı 3 rek‘at ve yatsı namazı 4 rek‘at olmak üzere toplam 17 (on yedi) rek‘attır Cuma namazı, cuma günü öğle namazının vaktinde cemaatle kılınan ve farz olan kısmı 2 rek‘at olan bir namazdır Cuma namazı kılınınca ayrıca öğle namazı kılınmaz
    Farz-ı kifâye olan namaz ise, bir müslüman öldüğünde başta yakınları, komşuları ve tanıyanları olmak üzere müslümanlarca kılınması gereken cenaze namazıdır Bu namazı birileri kılınca öteki müslümanlar cenaze namazı kılmadıkları için sorumlu olmazlar Sevap ve fazileti ise namazı kılanlar elde etmiş olurlar
    B) VÂCİP NAMAZLAR
    Vâcip namazlar, vâcip oluşu kulun fiiline bağlı olmayan (li-aynihî vâcip) ve vâcip oluşu kulun fiiline bağlı olan vâcip (li-gayrihî vâcip) olmak üzere iki kısımdır Yatsı namazından sonra kılınan üç rek‘atlık vitir namazı ile ramazan ve kurban bayramı namazları birinci grupta yer alır Tilâvet secdesi de, her ne kadar namaz olmayıp bir secdeden ibaret olsa da, bu gruba sokulmaktadır Ayrıca çoğunluk tarafından sünnet kabul edilmekle birlikte, bazı Hanefîler'in vâcip saydıkları küsûf namazı da (güneş tutulduğunda kılınan namaz) bu gruba girer
    İkinci grupta ise nezir namazı, sehiv secdesi ve ifsat edilen nâfile namazın kazâsı yer alır Nezir namazı, esasen gerekli ve görev olmamakla birlikte, kişi bir vesileyle namaz kılmayı adadığı zaman kendi iradesiyle kendini yükümlü kılmış olur; artık bu yükümlülüğü yerine getirmesi gerekir
    C) NÂFİLE NAMAZLAR Farz veya vâcip olan namazların dışındaki namazlara nâfile namazlar denir ve farz namazların öncesinde veya sonrasında kılınan sünnet namazlar nâfile namaz kapsamında yer alır Nâfile namazları, sünnet namazların dışında ayrı bir kategori olarak ele alan bilginler de bulunmaktadır Buna göre namazlar; a) farz namazlar, b) vâcip namazlar, c) sünnet namazlar, d) nâfile namazlar olmak üzere dört çeşit olmaktadır Sünnet namazlar, vakit namazları yanında düzenli olarak kılınan sünnetleri (revâtib) ifade etmekte, nâfile namazlar ise düzenli olmayarak çeşitli vesilelerle Allah'a yakınlaşmak ve sevap kazanmak maksadıyla ayrıca kılınan namazları (regaib) ifade etmektedir Sünnet, Hz Peygamber'in yaptığı ve bir bağlayıcılık ve gereklilik olmaksızın yapılmasını istediği ve teşvik ettiği şeylerdir Bu anlamda sünnet, hem Hz Peygamber'in devamlı olarak yaptığı, nâdiren terkettiği şeyleri yani Hanefîler'in ıstılahındaki sünneti hem de devamlı olarak yapmayıp, yapılmasına teşvikte bulunduğu şeyleri (mendup, müstehap) içine almaktadır Buna göre meselâ sabah namazının farzından önce iki rek‘at namaz kılmak sünnet, ikindi ve yatsıdan önce kılınan dört rek‘at ise müstehap sayılmaktadır
     
  2. Dine

    Dine Özel Üye

    NAMAZIN ÇEŞİTLERİ

    Namazlar:

    lFarz,

    2Vacip,

    3Sünnet,

    4Nâfile namazlar, diye ayrılabilir

    Farz namazlar da:

    1Her mükellefe farz olan

    2Yeteri kadar mükellefe farz olan diye ikiye ayrılır

    Her mükellefe farz olan namazlar, her gün kılınan

    l Sabah,

    2Ögle,

    3Ikindi,

    4Akşam,

    5Yatsı olmak üzere "Beş Vakit Namaz"dır

    Yeteri kadar mükellefe farz olan namaz, cenaze namazıdır Cuma ile Bayram namazları da sadece erkeklere gereklidır Cuma farz, bayramlar ise vaciptir Ancak bunları kadınlar da kılabilir

    Beş vakit namazdan:

    l Sabah Namazı, dört rekattır Ikisi kuvvetli sünnet, ikisi de farzdır Önce sünneti sonra farzı kılınır

    2 Ögle Namazı on rekattır Dördü ilk sünneti, dördü farzı, ikisi de son sünnetidir Önce dörtlü sünneti, sonra farzı, sonra da ikili sünneti kılınır Sünnetleri kuvvetli sünnettir

    3Ikindi Namazı sekizrekattır Dördü sünneti, dördü de farzıdır Önce sünneti kılınır Farzından sonra sünnet ya da nafile kılınmaz Sünneti devamlı kılınan sünnetlerden değildir Ancak kılanlara Peygamberimiz, merhamet duâsında bulunmuştur (Tirmizî, salat 207 ; Müsned N/117)

    4Akşam Namazı beş rekattır Ikisi sünneti, üçü de farzıdır Önce farzı sonra sünneti kılınır Sünneti güçlü sünnetlerdendir

    5Yatsı Namazı on rekattır Vitir de genellikle yatsı ile kılındığı için onüç rekat sayılır Dördü ilk sünneti, dördü farzı, ikisi son sünneti, üçü de vitirdir Önce dörtlü sünneti, sonra farzı, sonra ikili sünneti, sonra da vitir kılınır Ilk sünneti, ikindinin sünneti gibidir, son sünneti, güçlü sünnetlerdendir

    Genel kural olarak ikili sünnetler, dörtlü sünnetlerden daha güçlüdür

    Vacip namazlar; -yukarıda da denildiği gibi- her mükellefe vacipolan vitir namazı ile, sadece erkeklere vacipolan bayram namazlarıdır

    Sünnet Namazları deyince, öncelikle beş vakit namazla beraber kılınan sünnetler akla gelir Bunların güçlü olan ve olmayanlarına üç önceki maddede değindik Ramazanda kılınan Teravih Namazı da güçlü sünnetlerdendir

    Ayrıca Küsûf ve Hüsûf Namazı, yani; Güneş ve Ay tutulduğunda kılınan namaz da güçlü sünnetlerdendir Güneş ve Ay tutulduğunda namaz kılmak, tutulmanın kalkması için değil, Dünyayı, Ayı ve Güneşi tesbih taneleri gibi çeviren Allah`ın gücünü hatırlattıkları içindir Hattâ deprem, şiddetli rüzgâr, sürekli yağmur, ya da yağmurun yagmaması, yıldırım ve salgın hastalık zamanlarında da aynı gaye ile namaz kılmak sünnettir

    Farz, vacip ve sünnetlerin dışında kalan namazların en güçlü olanı ve insanı Allah`a en çok yaklaştıranı, gece kalkılarak kılınan "Teheccüd Namazı" dir Ya da nafileyi sünnetlerden ayırırsak, en güçlü ve önemli nafile, Teheccüd Namazı`dir diyebiliriz Ancak farzların dışında kalan bütün namazlara "Nafile Namaz" da denir"Nafile" dilimizde olduğu gibi "boşuna" anlamına değil, "gerekli olana ilave" anlamındadır

    Teheccüd`ün dışındaki nafile namazlar:

    1 Mescidlere girildiğinde Mescidi Selâmlama Namazı

    2 Abdest alındığında daha ıslaklığı kurumadan iki rekat Abdest Sükrü Namazı

    3 Kuşluk vaktinde dört ya da fazla rekat olarak kılınan Duha Namazı

    4 Bir işi yapmakla yapmamak arasında tereddüt edildiğinde, iki rekat olarak kılınan "hayırlı olana isteme" anlamında "Istihare Namazı"

    5 Bir ihtiyacı ve arzusunun giderilmesi için, iki rekat olarak kılınan, "Allah`tan yardım dileme" anlamında "Istiâne" ya da "Hâcet Namazı"

    6 Dört rekat olarak kılınan "Tesbih Namazı"

    7 Akşam namazından sonra kılınan altı rekat "Evvâbin Namazı" gibi namazlardır Mükellefler bunları kılmak zorunda değildir Ancak kulluğu ispatlamanın en az şartı farz namazlardır Nafileler ise insanın Allah`a yakınlaşmasını sağlarlar (bk Buharî, rikâk 38; Müsned VI/256)
     

Bu Sayfayı Paylaş