Mardin'deki Tarihi Yapıtlar

'Mardin & İlçeleri Haberler' forumunda Siraç tarafından 2 Ekim 2010 tarihinde açılan konu

  1. Siraç

    Siraç Site Yetkilisi Admin Editör

    Sponsorlu Bağlantılar
    Mardin'deki Tarihi Yapıtlar konusu Cemil İpekçinin 25 Eylül’de Mardin Kasımiye Medresesi’nde düzenlediği defile ile gündeme gelen Mardin’deki tarihi eserler daha çok ilgi bekliyor.
    Diyarbakır Eski Müze Müdürü, Sakıp Sabancı Mardin Kent Müzesi danışmanı Etnolog Nejdet İnal, 2009 yılında Arkeologlar tarafından tespit edilerek tescile önerilen 15 bin yıllık Paleolitik yaşam alanından yola çıkılarak 15 bin yıllık bir geçmişinin olduğu ispatlanan Mardin’de yer alan asırlık anıt eserlerin önemli bir kısmının günden güne yok olup gittiğini belirtti. İnal, Diyarbakır’da da buna benzer hataların yapıldığını şimdi ise oradaki eserlerin bir bir turizme kazandırıldığını bunun Mardin için de aynı şekilde olması gerektiğini söyledi.
    İnal, “Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu tarafından kentsel sit alanı olarak ilan edilen Mardin’de koruma altına alınmış 388 adet konut, 45 adet cami ve mescit, 11 adet idari ve askeri bina , 12 adet kilise ve manastır, 17 adet çeşme, 10 adet konak,4 adet hamam mevcuttur. Artuklular’ın 300 yıllık hakimiyetleri döneminde Mardin kent merkezinde inşa edilmiş pozitif bilimlerin okutulduğu 11 adet medresenin yanı sıra camii, mescit, hamam, kervansaray, çeşme, gibi sosyal yapılar halen ayaktadır. Aralarında Müslüman ve Hıristiyan vatandaşlarca kutsal kabul edilen yüzlerce tarihi eserin olduğu Mardin’de halk ve yetkili kurumlar bu eserlere daha önce yeterince sahip çıkmamıştır. Ancak son iki yıldır vali Hasan Duruer’in gayretleriyle Mardin’in tarihi prestiji olumlu yönde değişmiştir. Tüm yurt ve dünya çapında dinler ve diller kenti olan Mardin’in tanıtılmasını sağlayan Vali Hasan Duruer kentin bu kötü kaderini değiştirmiştir. Tarihi dönüşüm adına yapılan bütün bu gayretleri ise takdir ve heyecanla karşılıyoruz ” dedi.
    Halen onarım bekleyen pek çok medrese ve diğer tarihi yapıların işlevlendirilerek turizme kazandırılması gerektiğini kaydeden İnal şöyle dedi ; “ 13. yüzyılın birinci çeyreğinde Artuklular tarafından inşa ettirilen Marufiye Medresesi günümüzde bir aile tarafından konut olarak kullanılıyor. Selsebil eyvanı ayakta olan anıtsal yapı; yanlış tadilatlar sonucunda anıtsal niteliğini kaybetmiş durumdadır. 1312 yılında inşa ettirilen bir diğer Artuklu dönemi yapısı olan ve bütün birimleriyle ayakta olan Mardin Ulu Camii Hamamı da mahalle çöplüğü olarak kullanılmaktadır. 1343-44 yıllarında yaptırılmış bir diğer Artuklu şaheseri Altunboğa Medresesi yakın yıllara kadar ayakta iken bitişiğindeki binaların taş ihtiyacını karşılamak amacıyla neredeyse yok olmaya yüz tutmuş durumdadır. Anadolu’nun bilinen en eski külliyesi ve şifahanesi olan Artuklu dönemi Eminüddin Külliyesi’nin (1104-1122) ise barındırdığı cami hamam şifahane medrese gibi birimlerden sadece cami kısmı bilinmekte , külliye ise yeterince tanıtılmadığından turistlerce ziyaret edilememektedir . Bu arada külliye birimleri yakın zamanda modern yapı malzemeleri kullanılarak onarılmaya çalışılmıştır.
    Artukoğulları döneminin önemli yapılarından olan 13. yüzyılda inşa edilmiş Yenikapı Hamamı ise doğa ve insan tahribatı sonucu bir moloz yığını haline gelmiştir. Hamamdan alınan düzgün kesme taşlar çevre evlerin yapımında kullanılmıştır. Günümüze çok iyi korunarak gelebilmiş Kasımiye ve Zinciriye medreselerinin anıtsal taç kapıları ise uzman restoratörler bulunamadığından bu kısımların restorasyonu tamamlanamamıştır.
    Selçuklu ve Osmanlı döneminin karakteristik özelliklerini taşıyan ve bütün ihtişamıyla ayakta duran bu şah eserlerin taç kapılarının daha çok tahrip olmadan bir an önce restore edilmeleri gerekmektedir. Sonuç olarak ; sayın valimizin daha uzun yıllar Mardin’de görev yapması halinde bu sorunların da mutlaka çözüme ulaşacağına inanıyorum .”
     

Bu Sayfayı Paylaş