Enstrümanların Bakımı ve Onarımı

'Müzik Türleri ve Enstrümanları' forumunda Dine tarafından 3 Kasım 2009 tarihinde açılan konu

  1. Dine

    Dine Özel Üye

    Sponsorlu Bağlantılar
    Enstrümanların Bakımı ve Onarımı konusu Enstrümanların Bakımı ve Onarımı
    Çalgı bakımı; günlük[​IMG] aylık ve genel olmak üzere üç bölüme ayrılır;




    Günlük Bakım: Çalgı kullanılmaya başlandığı zaman[​IMG] dış etkenlerle karşılaşır Bu etkenler; sıcak[​IMG] soğuk[​IMG] nemli ve kuru hava[​IMG] toz[​IMG] soluk birikintisi vb gibi şeylerdir Çalışma sonunda[​IMG] yukarıda sayılan etkenlerin oluşturduğu aksaklıkların giderilmesi[​IMG] günlük bakıma girer Bu bakım çalıcı tarafından yapılır


    Aylık Bakım: Günlük bakımda yapılamayan[​IMG] genel temizlik ve yağlama işidir[​IMG] bu bakım da çalıcı tarafından yapılır


    Genel Bakım: Çalıcı tarafından günlük ve aylık bakımda giderilemeyip[​IMG] teknisyen yeteneği isteyen aksaklıkların bakımıdır


    Çalıcı[​IMG] çalgısını temiz olarak korumak ve her zaman en iyi çalma koşulları içinde bulundurmakla sorumludur


    KÜÇÜK FLÜT - BÜYÜK FLÜT


    Günlük Bakım: Günlük çalışma sonunda[​IMG] çalgının ağızlık ve gövdesinin içerisindeki soluk birikintileri ile üzerindeki tozun silinip temizlenmesidir


    Aylık Bakım: Günlük bakım işleminden sonra çalgının sökülerek temizlenip yağlanmasıdır Bu bakımda çalıcı; eğimi bozulan veya kırılan yayları ve ayar ile bağlantısı olmayan tek çalışan perde güderilerini değiştirebilir


    Genel Bakım: Günlük ve aylık bakımların dışında kalan işlemlerdir Çalgı onarım teknisyenleri tarafından yapılır Çalgının tüm olarak bakımıdır ki[​IMG] güderi ve yayların değiştirilmesi[​IMG] vida[​IMG] mantar ve keçe ayarlarının yapılması gibi işlemlerin kapsar


    Küçük Flüt veya Büyük Flütü temizlemek için çalıcının[​IMG] her kutuda bulunan bir ucu delikli demir çubuğu kullanması gerekir[​IMG] yumuşak bir bez parçası çubuğun ucundaki deliğe sokulup iyice sarıldıktan sonra gövdenin içine sokularak temizleme işlemi yapılır Çalgının üstündeki tozlar ayrı bir bez parçasıyla silinir Soluk birikintilerinin etkisiyle güdenlerin çabuk çürümesini önlemek için[​IMG] bu temizliğin her çalışma sonunda aksatılmadan yapılması gerekir Çalgı hiç bir zaman perdeleri üzerinde bırakılmaz


    OBUA - KORANGLE - BASSON


    Günlük Bakım: Günlük çalışma sonunda[​IMG] çalgının kamış bölümü ve gövdesinin içerisindeki soluk birikintileri ile üzerindeki tozun silinip temizlenmesi ve eklem mantarlarının vazelinle yağlanmasıdır


    Aylık Bakım: Günlük bakım işleminden sonra çalgının sökülerek temizlenip yağlanmasıdır Bu bakımda çalıcı; eğimi bozulan veya kırılan yayları ve ayar ile bağlantısı olmayıp tek çalışan perde güdenlerini değiştirebilir


    Genel Bakım: Günlük ve aylık bakımların dışında kalan işlemlerdir Çalgı onarım teknisyenleri tarafından yapılır Çalgının tüm olarak bakımıdır ki[​IMG] güderi ve yayların değiştirilmesi[​IMG] vida[​IMG] mantar ve keçe ayarlarının yapılması gibi işlemleri kapsar


    Bu çalgıları temizlemek için çalıcının[​IMG] her kutuda bulunan yumuşak tüylü fırçayı kullanması gerekir Bu çalgıların içini demir bir çubukla silmek kesin olarak yasaktır Çalıcının yumuşak tüylü fırçayı her zaman kutusunda bulundurması zorunludur Eğer bu fırça yitirilmiş ise[​IMG] yenisi gelene dek temizleme işlemi; bir ucuna mantar veya güderi (ağırlık olarak) bağlanan[​IMG] bir ipin diğer ucuna yumuşak bir bez parçası bağlanıp[​IMG] ipin ağırlıklı ucu çalgının içeri sine sarkıtılarak bezin çekilmesi biçiminde yapılır Soluk birikintilerinin etkisiyle[​IMG] güdenlerin çabuk çürümesini önlemek için[​IMG] bu temizliğin her çalışma sonunda aksatılmadan yapılması gerekir Kamışlar her çalışma sonunda özenle silinmeli ve korunmalıdır Çalgı hiç bir zaman perdeleri üzerinde bırakılmaz


    KLARNETLER


    Günlük Bakım: Günlük çalışma sonunda[​IMG] çalının bek bölümü ve gövdesinin içerisindeki soluk birikintileri ile[​IMG] üzerindeki tozun silinip temizlenmesi ve eklem mantarlarının vazelinle yağlanmasıdır


    Aylık Bakım: Günlük bakım işleminden sonra çalgının sökülerek temizlenip yağlanmasıdır Bu bakımda çalıcı; eğimi bozulan veya kırılan yayları ve ayar ile bağlantısı olmayıp tek başına çalışan perde güderlerini değiştirebilir


    Genel Bakım: Günlük ve aylık bakımların dışında kalan işlemlerdir Çalgı onarım teknisyenleri tarafından yapılır Çalgının tüm olarak bakımıdır ki[​IMG] güderi ve yayların değiştirilmesi[​IMG] vida[​IMG] mantar ve keçe ayarlarının yapılması gibi işlemleri kapsar


    Bu çalgıları temizlemek için çalıcının[​IMG] her kutuda bulunan yumuşak tüylü fırçayı kullanması gerekir Bu çalgıların içini demir çubukla silmek kesin olarak yasaktır Çalıcının yumuşak tüylü fırçayı[​IMG] her zaman kutusunda bulundurması zorunludur Eğer bu fırça yitirilmiş ise[​IMG] yenisi gelene dek temizleme işlemi; bir ucuna mantar veya güderi (ağırlık olarak) bağlanan bir ipin[​IMG] diğer ucuna yumuşak bir bez parçası bağlanıp[​IMG] ipin ağırlıklı ucu çalgının içerisine sarkıtılarak bezin çekilmesi biçiminde yapılır Soluk birikintilerinin etkisiyle[​IMG] güderilerin çabuk çürümesini önlemek için[​IMG] bu temizliğin her çalışma sonunda aksatılmadan yapılması gerekir Kamışlar her çalışma sonunda özenle silinmeli ve korunmalıdır Bekler sabunlu ılık su içerisinde sık sık yıkanmalıdır Çalgı hiç bir zaman perdeleri üzerinde bırakılmaz


    SAKSOFONLAR


    Günlük Bakım: Günlük çalışma sonunda[​IMG] çalgının bek bölümü ve gövdesinin içerisindeki soluk birikintileri ile üzerindeki tozun silinip temizlenmesi ve bek bölümündeki boyun mantarının vazelinle yağlanmasıdır


    Aylık Bakım: Günlük bakım işleminden sonra çalgının sökülerek temizlenip yağlanmasıdır Bu bakımda calici; eğimi bozulan veya kırılan yayları ve ayar ile bağlantısı olmayıp tek çalışan perde güderilerini değiştirebilir


    Genel Bakım: Günlük ve aylık bakımların dışında kalan işlemlerdir Çalgı onarım teknisyenleri tarafından yapılır Çalgının tüm olarak bakımıdır ki[​IMG] güderi ve yayların değiştirilmesi[​IMG] vida[​IMG] mantar ve keçe ayarlarının yapılması gibi işlemleri kapsar


    Bu çalgıların boyun bölümü[​IMG] Klarnette gösterilen biçimde[​IMG] gövde bölümü ise; bir ucuna yumuşak bir bez sarılmış uzun ve yuvarlak tahta bir çubukla temizlenir Soluk birikintilerinin etkisiyle[​IMG] güderilerin çabuk çürümesini önlemek için[​IMG] bu temizliğin; haftada en az üç kez yapılması yararlıdır Kamışlar her çalışma sonunda özenli silinmeli ve korunmalıdır Bekler sabunlu ılık su içerisinde sık[​IMG] sık yıkanmalıdır


    YAĞLAMA GÜDERİ VE YAY DEĞİŞTİRME


    Yağlama işlemi; ince bir kıl fırça veya kaz tüyü ile yapılır Vida kenarları ile eklem yerlerinden az az yağlanıp[​IMG] perdeler çalıştırılarak[​IMG] yağın mil içine dek girmesi sağlanır Bu işlem birkaç kez yenilenir


    Yağı bol kullanmak gereksiz ve zararlıdır İçeriye işlemeden dışarıya taşırılan yağlar[​IMG] tozlarla birleşerek bir macun katını oluştururlar Zamanla kuruyan bu kat[​IMG] sertleşerek perdelerin çalışmasına ve kuruyan millerin oksitlenmesine sebep olur


    Güderi değiştirme; aşınan güderinin perdesi sökülüp[​IMG] ateş üzerinde ısıtılarak gevşeyen güderi çıkarılır Yeni güderi yatağına yerleştirilmeden[​IMG] kırmızı mum (komalak) eritilerek yatak içine damlatılır Damlatılan mum ateşte ısıtılarak eritilir ve önceden hazırlanan güderi yatağına yerleştirilir (güderiyi[​IMG] güderi yatağını ısıtmadan önce birkaç yerinden bir iğne ile delip yatağına öyle koymalıdır[​IMG] bu işlem yatak ısıtıldığı zaman[​IMG] güderi içindeki havanın çıkmasını sağlar[​IMG] yalnız deri güdenlerde yapılır) Sonra[​IMG] ateşi güderiye yaklaştırmadan perde bu kez tersinden ısıtılıp[​IMG] çok hafif bastırılarak güderinin yerine alışması sağlanır


    Yay değiştirme; kırılan iğne yaylar[​IMG] vida yatağı içerisinden çıkarılır Yeni yayın arkası hafifçe ısıtılarak ezilir ve yatağına yerleştirildikten sonra gerekli eğim verilir


    Yassı yaylarda; perde sökülür Kırılan yayın vidası çıkarılarak yenisi takılıp gerekli eğim verilir


    Uzun zaman kullanılmayacak çalgıların[​IMG] vida[​IMG] mil yatakları[​IMG] gövde ve güderleri vazelinle yağlanarak kutularına konulur Kutuların konulacağı yerin de[​IMG] kuru veya nemli olmaması göz önünde tutulmalıdır Bu durumdaki çalgılar kullanılacakları zaman[​IMG] iyice silinip bu kez ince yağla yağlanarak göreve hazır edilir


    ALAŞIMLI ÇALGILAR


    Trompet - Kornet - Korno - Trombon - Büğlü - Alto - Bariton - Bas - Kontrbas vb


    Günlük Bakım: Günlük çalışma sonunda[​IMG] çalgının sökülerek temizlenip yağlanırı asıdır Bu bakımda çalıcı; bütün piston ve tumbaları söküp temizler Ezilen[​IMG] kopan perde ve kapak mantarları ile musluk mantar ve yayını değiştirebilir Pistonlar ince yağla[​IMG] tumbalar da vazelinle yağlanarak yerlerine takılır


    Genel Bakım: Günlük ve aylık bakımların dışında kalan işlemlerdir Çalgı onarım teknisyenleri tarafından yapılır Çalgının tüm olarak bakımıdır ki[​IMG] perde[​IMG] kapak keçeleri ile musluk mantar ve yaylarının değiştirilmesi[​IMG] esilen kısımların düzeltilmesi[​IMG] kaynak ve lehim gibi işlemleri kapsar


    Alaşımlı çalgıların içlerini temizlemek için[​IMG] sabunlu sıcak su; çalgının bütün uzunluğunca içerisinden geçirilmek üzere[​IMG] kalak içine boşaltılır Bu su[​IMG] çalgının perde kısımları içinden geçerken (bu kısımları iyice temizlemek amacıyla)[​IMG] perdeler birkaç kez işletilir Sabunlu sıcak su[​IMG] çalgının içindeki birikinti ve kirleri yumuşattıktan sonra[​IMG] çalgının içine ağızlık borusundan soğuk ve temiz bir su doldurularak üflenir Böylelikle çalgının içindeki kirler giderilmiş olur Yalnız ağızlıklar her çalışma sonunda çıkarılmalı ve iyice temizlenmelidir


    YAĞLAMA[​IMG] KEÇE[​IMG] MUSLUK MANTARI VE YAYINI DEĞİŞTİRME


    Yağlama işlemi; ince bir kıl fırça veya kaz tüyü ile yapılır Çıkarılan piston ve tumbalar önce silinip temizlenir (tumba içerisindeki soluk birikintileri iyice temizlenmezse[​IMG] oksitlenme yapar[​IMG] bu durum piston ve tumbaları yatağına kaynatarak çalışmalarına engel olur) Sonra pistonlar ince yağla[​IMG] tumbalar vazelinle yağlanıp[​IMG] yerinde çalıştırılarak alıştırılır


    Keçeler[​IMG] perde ve kapakların çapına göre seçilerek veya yerine göre kesilerek takılır


    Musluk mantarı[​IMG] musluktaki yatağının çapında olmalıdır Çıkarılan musluğun mantar yatağı içine kırmızı mum damlatılır[​IMG] ve önceden hazırlanan mantar yerine yerleştirilir


    Musluk yayının değiştirilmesi; yayı değiştirilecek musluğun yerinden sökülüp[​IMG] yeni yayın yatağına geçirilmesiyle olur


    Ağızlığın sıkışması; ağızlık çalgıda takılı bırakılmaz Eğer bir sıkışma olmuşsa[​IMG] bu gerçekten calicinin kusuru yüzünden olmuştur Ya uzun süre ağızlığı çalgıda takılı bırakmıştır ya da[​IMG] yağlama ve temizlik işlemini aksatmıştır Bu durumda ağızlığı çıkarmak için çalgı zorlanmamalıdır Yapılan bütün denemeler başarısız olmuşsa[​IMG] en kısa zamanda çalgı onarım teknisyenine başvurmalıdır


    Uzun zaman kullanılmayacak çalgılar[​IMG] tumba ve perdeleri iyice temizlenip kurulandıktan sonra[​IMG] vazelinle yağlanarak kutularına yerleştirilir Kutuların konulacağı yerin[​IMG] kuru veya nemli olmaması göz önünde tutulmalıdır Bu durumdaki çalgılar kullanılacakları zaman[​IMG] iyice silinip temizlenir ve bu kez tumbalar vazelinle[​IMG] perdeler ise ince yağla yağlanarak göreve hazır edilir


    ÇALGILARIN DONMASI


    Soluklu çalgılar[​IMG] soluk buharının 0 C° de donması nedeniyle[​IMG] görev yapamaz duruma gelir Bunun çaresi[​IMG] Türkiye'de ilk kez bu Feridun ÇALIŞIR tarafından bulundu (1979) ve uygulama başarıyla sonuçlandı Aşağıda açıklanan iki yolla da olumlu sonuç elde edilmektedir


    a Saf antifrize 1/5 oranında ince tüfek yağı karıştırılıp[​IMG] elde edilen karışım görevden önce pistonlara sürülecek[​IMG]
    b Grafit tozu[​IMG] ince bir yağ katı oluşana dek pistonlara sürülecek[​IMG]


    Elde edilmesi kolay ve ekonomik olan bu her iki yol da[​IMG] olumlu sonuç verir Hiç bir yan etkileri yoktur Görevden sonra çalgıların sabunlu ılık su ile temizlenmesi[​IMG] normal çalgı bakımının gereğidir


    Ancak çok soğuk havada[​IMG] alaşımlı çalgıların ağızlıkları el içinde[​IMG] ya da cepte sıcak tutulmalıdır Çalmaya başlanacağı anda ta-kılmalıdır Aksi durumda[​IMG] ağızlık dudak derilerine yapışarak kopartır


    VURULARAK ÇALINAN ÇALGILAR


    Vurularak çalınan çalgılardan[​IMG] davul ve trampetin bakımında; derilerine ve trampetin tellerine özel bir dikkat gösterilmelidir[​IMG] özellikle davul derilerini gererken[​IMG] çemberi sıradan değil karşılıklı olarak yapmak gerekir Yağmurlu ve nemli havalar dışında davul derileri daima normal gerginlikte bulundurulmalıdır Davul korunduğu yere bırakılırken[​IMG] alaşımlı kısımları iyice kurulanmalı ve deri üzeri örtülmelidir Ziller de özel bir bakım ister Ağır bir cisim altına bırakılmadığı gibi[​IMG] sert bir yere çarpmamak ta gerekir


    Davul ve trampetlerin deri bakımından ise; cam (şeffaf) derili çalgılar kullanıldıktan sonra temizlenir[​IMG] kort (titreşim yayları) gevşetilir Deri olan çalgılarda ise[​IMG] kullanıldıktan sonra normal geriliminin 1/3 oranında sıkılarak yapılıp deri kuruduktan sonra normal gerginlik verilir


    YAYLI ÇALGILAR


    Yaylı çalgılar (Keman[​IMG] Viyola[​IMG] Viyolonsel[​IMG] Telli Kontrbas) için ilk söylenecek şey çok rutubetli ya da sıcak hava koşullarında uzun sure bırakmaktan kesin olarak sakınılmalıdır ikinci olarak her çalışma sonunda mutlaka keman ve viyola kutusuna yerleştirilmeli[​IMG] düşme ya da sert bir cisme çarpma tehlikesi önlenmelidir Teller her çalıcı tarafından kolaylıkla değiştirilebilir[​IMG] ancak akort işlemini sık sık tekrarlayarak kulaklarla (akort düğmeleri) gereksiz yere oynamanın pek doğru olmayacağı düşünülmelidir
    google_protectAndRun("ads_core.google_render_ad", google_handleError, google_render_ad);
     

Bu Sayfayı Paylaş