Direnç Nedir ? - Direnç ve Direnç Türleri

'Elektronik Genel Bilgi' forumunda _Mr.PaNiK_ tarafından 28 Kasım 2008 tarihinde açılan konu

  1. _Mr.PaNiK_

    _Mr.PaNiK_ Üye

    Sponsorlu Bağlantılar
    Direnç Nedir ? - Direnç ve Direnç Türleri konusu Direnç Nedir?
    Direnç kelimesi, genel anlamda, "bir güce karşı olan direnme" olarak tanımlana bilir. Elektrik ve elektronikte direnç, iki ucu arasına gerilim uygulanan bir maddenin akıma karşı gösterdiği direnme özelliğidir. Kısaca; elektrik akımına gösterilen zorluğa DİRENÇ denir. Direnç"R" veya "r" harfi ile gösterilir, birimi ohm dur.

    [​IMG]


    Direncin devredeki rolü:
    Bir "E" gerilim kaynağına "R" direncinden, Şekil 1.1'de gösterilmiş olduğu gibi, bir " I " akımı akar.Bu üç değer arasında Ohm kanununa göre şu bağlantı vardır.E=I.RBirimleri:
    E: Volt I: Amper R: Ohm

    [​IMG]


    Direnç Türleri:

    Dirençler iki gruba ayrılır:
    Büyük güçlü dirençler
    Küçük güçlü dirençler
    Büyük Güçlü Dirençler;:
    2W üzerindeki dirençler büyük güçlü direnç grubuna girer.

    Küçük Güçlü Dirençler;
    Küçük güçlü dirençlerin sınıflandırılması:

    Sabit Dirençler
    Ayarlı Dirençler
    Termistör (Terminstans)
    Foto Direnç (Fotorezistans)
    Gerek büyük güçlü olsun, gerekse de küçük güçlü olsun, bütün dirençlerin belirli bir dayanma gücü vardır.

    Bir Direncin Harcadığı Güç:

    U: Dirençteki gerilim düşümü (Volt)
    R: Direncin değeri (Ohm)
    I: Geçen akım (Amper)
    P: Direncin gücü (Watt)
    Direnç Üzerinde Harcanan Güç Üç Şekilde İfade Edilir:

    Akım ve gerilim cinsinden: P=U.I 'dır
    Akım ve dirençcinsinden; (ohm kanununa göre): U=I.R 'dir.
    Bu "U" değeri P=U.I 'da yerine konulursa: P= I2R olur.
    Gerilim ve dirençcinsinden; (ohm kanununa göre): I=U/R 'dir.
    Bu "I" değeri, P=U.I 'da yerine konursa, P= U2/R olur.


    Sabit Dirençler
    Yapısı ve çeşitleri:


    Sabit dirençler yapıldığı malzemenin cinsine göre üçe ayrılır:

    Karbon dirençler
    Telli dirençler
    Film dirençler
    Film dirençler de ikiye ayrılır.

    İnce film dirençler
    Kalın film [Cermet "Sörmit" Okunur] dirençler


    Telli Dirençler

    Telli dirençler gerek sabit direnç, gerekse de ayarlanabilen direnç olmak üzere, değişik güçlerde ve omajlar da üretilebilmektedir.

    Telli Direncin Yapısı: Telli dirençlerde, sıcaklıkla direnç değerinin değişmemesi ve dayanıklı olması için, Nikel-Krom, Nikel-Gümüş ve konstantan kullanılır.

    Telli dirençler genellikle seramik gövde üzerine iki katlı olarak sarılır. Üzeri neme ve darbeye karşı verniklidir. Yalnızca, Şekil 1.3(b)'de görüldüğü gibi ayarlı dirençte, bir hat boyunca tellerin üzeri kazınır.

    10 Ω ile 100 KΩ arasında 30 W 'a kadar üretilmektedir.
     
  2. _Mr.PaNiK_

    _Mr.PaNiK_ Üye

    Başlıca kullanım alanları:
    Telekominikasyon ve kontrol doğrultucularda kullanılır.
    Tellerin çift katlı sarılmasıyla endüksiyon etkisi kaldırılabildiğinden yüksek frekans devrelerinde tercih edilir.
    Küçük güçlülerde ısınmayla direnci değişmediğinden ölçü aletlerinin ayarında etalon (örnek) direnç kullanılır.

    Dezavantajları:
    Direnç telinin kopması, çok yer kaplaması ve büyük güçlü olanlarının ısınması gibi dezavantajları vardır.

    Film Dirençler
    Film kelimesi dilimize İngilizce 'den geçmiştir. Türkçe karşılığı zar ve şerit anlamına gelmektedir. Şekil 1.4 'ten anlaşıldığı gibi direnç şerit şeklinde yalıtkan bir gövde üzerine sarılmıştır. Bu durumu, bir fotoğraf filminin sarılışına benzetebiliriz.


    [​IMG]


    İki tür film direnç vardır:İnce film dirençler
    Kalın film dirençler

    1. İnce Film Dirençler:İnce film dirençler şu şekilde üretilmektedir;
    Cam veya seramik silindirik bir çubuk üzerine "Saf Karbon","Nikel - Karbon","Metal - Cam tozu" karışımı "Metal oksit" gibi değişik direnç sprey şeklinde püskürtülür.

    Püskürtülen bu direnç maddesi, çok ince bir elmas uçla veya Lazer ışınıyla Şekil 1.4 'te görüldüğü gibi, belirli bir genişlikte, spiral şeklinde kesilerek şerit sargılar haline dönüştürülür.
    Şerit sargıdan biri çıkarılarak diğer sargının sarımları arası izole edilir. Şerit genişliği istenilen şekilde ayarlanarak istenilen direnç değeri elde edilir.

    Kalın Film (Cermet) Dirençler:

    Kalın film dirençler, seramik ve metal tozları karıştırılarak yapılır. Seramik ve metal tozu karışımı bir yapıştırıcı ile hamur haline getirildikten sonra, seramik bir gövdeye şerit halinde yapıştırılır fırında yüksek sıcaklıkta pişirilir.
    Yukarıda açıklanan yöntemle, hem sabit hem de ayarlı direnç yapılmaktadır.
    Başlıca kullanım alanları:

    Film dirençler toleransı en küçük olan dirençlerdir. Yani, istenilen değer tam tutturulabilmektedir. Bu nedenle hassas direnç gerektiren elektronik devreler için çok önemli bir dirençtir.
    Ayrıca maksimum akımda bile değeri pek değişmemektedir.
     

Bu Sayfayı Paylaş