Deri kanseri türleri ve özellikleri

'Cilt Hastalıkları' forumunda Mavi_Sema tarafından 10 Mayıs 2010 tarihinde açılan konu

  1. Mavi_Sema

    Mavi_Sema Özel Üye

    Sponsorlu Bağlantılar
    Deri kanseri türleri ve özellikleri konusu Deri kanseri türleri ve özellikleri

    Kronik yaralar, deri tüberkülozu, yara izleri, arsenik gibi bazı kanserojen maddeler, kseroderma pigmentozum gibi bazı kalıtsal hastalıkların da cilt kanserlerine zemin hazırlayabildiğini belirten Amerikan Hastanesi Dermatoloji Bölümü'nden Dr. Ayfer Aydın, üç tip deri kanseri olduğunu söyledi ve bu kanser türlerinin özelliklerini anlattı.

    [​IMG]

    BAZAL HÜCRELİ KARSİNOM
    Tüm kanserler ve deri kanser türleri içinde en iyi huylu olanıdır. En sık görülen deri kanseri türüdür. yüzde 85 baş ve boyun bölgesinde görülür. En çok açık tenli, mavi gözlü, sarışın ve güneş yanığı gelişme riski yüksek olan insanlarda görülür. 1-2 cm boyutuna ulaşmaları için aylar yıllar gereken çok yavaş ilerleyen tümörlerdir. Bu kanser tipi neredeyse hiç metastaz yapmadığı için bazı otoritelerce kanser olarak kabul edilmez. Ancak uzun süre tedavi edilmezse derinin altındaki kemiğe kadar ilerleyebilir. Tedavisi cerrahi olarak çıkarılması veya radyoterapidir.

    SQUAMÖZ HÜCRELİ KARSİNOM
    Bu tür, deride kabarıklıklar veya kırmızı kabuklu yaralar şeklinde ortaya çıkabilir. En sık kulak, yüz, dudak ve ağızda görülür. Bazal hücreli karsinomanın tersine diğer organlara yayılabilir. Erken yakalandığında tedavi oranı yüksektir. Bazal hücreli karsinoma ve Squamöz hücreli karsinomada tedavi başarısı yüzde 95’tir.

    MALIGN MELANOMA
    Malign melanom melanositlerin (deriye rengini veren pigment hücreleri) yapılarının bozularak kontrolsüz çoğalmasıyla gelişir. Lezyonların bir kısmı var olan bir ben üzerinde gelişirken; bir kısmı da normal bir cilt zemininden (saçlı deri, tırnak yatağı, ayak tabanı gibi alanlar üzerinden) gelişir. Erken evrede tanı konulduğunda etkin bir şekilde tedavi edilebilir. Ancak bu dönemde tanı konulamazsa hızla bölgesel lenf düğümlerine, ardından tüm vücuda yayılabilir ve tedavi şansı önemli ölçüde ortadan kalkar. Malign melanom deri kanserleri içinde en kötü huylu olanıdır ve birinci derecede çocukluk çağında güneş yanığı geçirmek sorumlu tutulmaktadır.

    RİSK GRUBUNDA KİMLER VAR?
    • Açık tenli, açık renk gözlü, kızıl-sarı saçlı veya kolaylıkla güneş yanığı gelişebilen deri tipine sahip kişiler.
    • Uzun süre veya aralıklı olarak yoğun güneş ışığına maruz kalmış olanlar.
    • Ailesinde deri kanseri malin melanom olan kişiler.
    • Büyük doğumsal benler (Konjenital dev kıllı nevüs)
    • Anormal (atipik) görünümlü (displastik) nevüsü olan kişiler.
    • Doğumsal çok sayıda benleri bulunanlar"

    MALİGN MELANOMDAN KORUNMAK İÇİN
    Melanom için en önemli tetikleyici faktörün güneş olduğunu vurgulayan Dr. Aydın, "Hayat boyunca maruz kaldığımız ultraviyole dozunun yüzde 80'nini ise yaşamımızın ilk 18 yılı içinde alırız. Bu nedenle özellikle bebek , çocuk ve gençlerin güneşten korunması cilt kanseri açısından hayati önem taşır. Kişisel risk faktörlerinin iyi bilinmesi özellikle de displastik (atipik) ben veya diğer risk faktörlerine sahip olan kişilerin, ultraviyole ışınlarından korunma konusunda çok dikkatli olmaları gerekmektedir" dedi ve güneşten korunma yollarıyla ilgili önerilerini sıraladı.

    Özellikle yaz mevsimiyle birlikte tatillerde;
    • Güneşin çok dik geldiği 10.00-16.00 saatleri arasında güneş temasından kaçınılmalı.
    • En az 50 faktör güneş koruyucu kullanmalı.
    • Güneş koruyucular güneşe çıkmadan 30 dakika önce uygulanmalı ve 2 saatte bir tekrarlanmalıdır.
    • Güneşten koruyucu kremler yalnız güneşlenirken değil, günlük yaşamda da, özellikle yüz, boyun, ense, eller, kollar gibi sürekli olarak güneşe maruz kalınan vücut bölgelerine kullanılmalı.
    • Siperlikli şapkalar takılıp, beyaz renkli güneşi tutmayan yazlık kıyafetler giyinmeli.
    • 6 aydan küçük çocuklar direkt güneşe maruz bırakılmamalı.
    • Çocukların oyun alanlarının gölgede olmasına özen gösterilmeli.
    • UV ışınlarına karşı korumalı güneş gözlükleri kullanmalıdır.
    Cilt kanserinde erken tanı için kişisel cilt muayenesinin önemli olduğunu belirten Dr. Ayfer Aydın'a göre, dijital dermatoskopi de önemli bir tanı yöntemi.

    KİŞİSEL CİLT MUAYENESİ
    Risk grubundaki her bireyin aralıklarla kendi benlerini ve tüm derisini gözlemlemesi önerilir. Bu rutin gözlem sırasında var olan benlerde saptanan şekil ve renk değişiklikleri özellikle bendeki belirgin büyüme, iltihabı reaksiyon, kanama, kabuklanma ve kaşınma cilt kanserine işaret edebilir.
    Bununla birlikte unutulmamalıdır ki malign melanom lezyonlarının büyük bir kısmı normal cilt zemininde; saçlı deride, tırnak yatağında da gelişebilir. Bu nedenle tüm deri de ortaya çıkan değişiklikler izlenmelidir. Yeni gelişen değişik görünümlü, hızlı büyüyen bir lezyonun saptanması durumunda da acilen bir dermatoloğa baş vurulmalıdır. Cilt hastalıkları uzmanı önce çıplak gözle lezyonu değerlendirir, Melanoma şüphesi uyandıran lezyona dermatoskopi ile bakılır ve kesin tanı için biyopsi alınır.

    DİJİTAL DERMASKOPİ
    Deri melanomunun ilk belirtileri benin büyüklüğünde, şeklinde, renk ve çapındaki değişikliklerdir. Bu değişiklikler (ABCD kuralı) bende A: Asimetri, B: Border (kenar) düzensizliği, C: Color (renk) değişikliği (tümüyle benin rengi koyulaşabilir, daha açık renkli olabilir veya benin yapısında birden fazla renk değişimi gözlenebilir.) D: Diameter (çapta) genişleme veya kabarıklığının artması şeklinde olabilir.

    Dijital dermatoskopi ile benlerin haritası oluşturularak noktasal lokalizasyonları belirlenir ardından her bir ben için dermatoskopik görüntü alınır ve kayıt edilir. Bende izlenen şüpheli değişiklikler matematiksel olarak hesaplanarak malign melanom riskini gösteren bir indekste oluşturur. Bu indeks erken tanıda ve tedavinin planlanmasında çok yardımcıdır. Çıplak gözle erken evre melanom tanı şansı düşük iken dijital dermatoskopik inceleme ile yüzde 90'lara çıkar. Aynı zamanda dermatoskopi ile lezyonlar kayıt edilebildiği için bir sonraki muayenede değişimlerin saptanması ve incelenmesi kolayca yapılabilir. Kesin tanı deri biyopsisi ile konulur.

    Erken evrede tanı konulduğunda tedavi şansı yüksektir. Ancak bu dönemde tanı konulamazsa; hızla ilerleme ve diğer organlara yayılma özelliği olan bir kanser olduğu için tedavi şansı önemli ölçüde azalır. Bu sebeple melanomda erken tanı çok önemli ve hayat kurtarıcıdır."
     

Bu Sayfayı Paylaş