Balıkesir Türkü ve Manileri

'Marmara Bölgesi' forumunda ASİ MARDİNLİ tarafından 30 Mart 2009 tarihinde açılan konu

  1. Sponsorlu Bağlantılar
    Balıkesir Türkü ve Manileri konusu Balıkesir Türkü ve Manileri

    Türküler :
    Balıkesir ve çevresinde geçmişte söylenmi5, derlenip TRT repertuarına geçmiş veya halen söylenegelen pek çok türkü vardır. Kemal Özer'in 1948 yılında yayımladığı Balıkesir Yörük ve Çetmi Türküleri ile İsmail Hakkı Akay'ın Balıkesir Halkıyatı C. I gibi çok değerli çalışmalarını bunlar arasında sayabiliriz. Bu türkülerden eskilerde kalmış birkaç tanesini örneklemek istiyoruz:

    Atina Türküsü:
    Hikmet Turhan Dağlıoğlu'nun 1932 yılında Dursunbey'de derlediği bir türkünün bazı dörtlükleri ile türkünün hikâyesi şöyledir: "İstiklal Savaşı sırasında Yunan komutanı gelin giden bir kızı zorla alır ve evlenir. Çocukları olur. Bu sırada Türk ordusu İzmir'e doğru ilerlerken Yunan komutanı kadını da alarak Atina'ya kaçar. Kadın, yedi yıl Atina'da yaşadıktan sonra Ahmet Bey isminde bir Türk'ün yardımıyla kaçar ve eski nişanlısına döner. Bu kaçış sırasında Yunan komutandan olan çocuklarını da denize atmıştır. Türkünün önemli birkaç hanesi şöyledir:

    Atina da köşeli
    İçi mermer döşeli
    Tam yedi yıl oldu
    Ben Yunan'a düşeli

    Turnam turnam
    Ben Atina'da durmam

    Atina'nın urganı
    Telli olur yorganı
    Üç çocuğu sorarsan
    Balıkların kurbanı

    Turnam turnam
    Ben Atiııa'da durmam


    Çete Türküsü:Çeteler, yani efeler... Onlar Kurtuluş Savaşımızın kahramanlarıdır. Ülkenin karanlık günlerinde Atatürk'ün işaretiyle harekete geçmişler, vatan savunmasına koşmuşlardır. Türküde adı geçen Kurban adlı çete, Çağışlıdır. Bu nahiyenin Çömlekçi Köyü ile Değirmenli Köyü arasında Yunan askerleriyle meydana gelen bir çatışmada şehit düşmüştür. Onların hikâyesini anlatan bir türkünün sözleri şöyledir. Türkü mahallî ağız özellikleri korunarak alınmıştır.

    Zabalan gaktım güneş parlıyo
    Oturmuş çetele tüfek yağlıyo
    Yunan esgerleri yaman ağlıyo
    Dini bi oğruna ölen çetele

    Atımı bağladım delikli daşa
    On iki gaymakam bi Kemal Paşa
    Yaşa, Kemal Paşa, şanınla yaşa
    Yunanı dağıttın dağ ile daşa

    Atıma binerken fişeğim düştü
    Yunan esgerleri peşime düştü
    Arkadaşım Gurban ah şehit düştü
    Yunan ağzındaki galan çetele

    Zabalan gaktım çivteme baktım
    Ağlıya ağJıya goluma daktım
    Ana ben bu canı vatana sattım
    Dini bi oğruna ölen çetele

    Maniler :İlimiz ve civarında özellikle kadınlar arasında iş sırasında, eğlencelerde veya çeşitli vesilelerle maniler söylenmektedir. Mısır ve buğday tarlalarında hem işi kolaylaştırma, hem vakit geçirme, hem de eğlence için özel bir nağmeyle söylenen bu manilerde, Balıkesir köy gençliğinin benliği sezilir. Köylerimizin velveleden uzak sakin ve ıssız muhitlerinde, yeşil dağlarla billur gibi sular akan yemyeşil vadilerinde, genç kızlarımızın ince ve yanık sesleriyle söyledikleri maniler yürek delecek kadar hazindir. Kadınlarımızın, genç kızlarımızın duygu dünyasına ait önemli ipuçları veren bu manilerden bazı örnekler aşağıdadır:


    Yemenimin uçları
    Çıkamam yokuşları
    Selâm edin yârime
    Yedi dağlar kuşlar
    Kasaturam çelikten
    Nam almışım felekten
    Türk askeri korkar mı
    Vatan için ölmekten?

    Şu dağdan kuş uçmaz mı?
    Askerlik yakışmaz mı?
    Ağlamayın anneler
    Ayrılan kavuşmaz mı?

    Kazan kaynar taşmaz mı?
    Gün gedikten aşmaz mı?
    Sen kayırma sevgilim
    Ayrılan kavuşmaz mı?
     

Bu Sayfayı Paylaş