Büyük selçuklu devleti

'Frmartuklu Soru-Cevap Bölümü' forumunda Kayıtsız Üye tarafından 16 Mayıs 2011 tarihinde açılan konu

  1. Sponsorlu Bağlantılar
    Büyük selçuklu devleti konusu selçukluların bulunduğu bölgenin siyasi yapısı selçuklu devletinin kurulma sürecini nasıl etkilemiş olabilir ?
     
  2. Mavi_inci

    Mavi_inci Özel Üye

    Büyük Selçuklu Devleti
    1038-1157


    Büyük Selçuklu Devleti, Selçuklular hanedanının kurduğu ilk devlettir. Selçuklular tarafından kurulan diğer devletler ise, Kirman Selçuklu Devleti, Irak Selçuklu Devleti, Suriye Selçuklu Devleti ve Anadolu Selçuklu Devleti’dir. 1038-1157 arasında hüküm süren Büyük Selçuklular, en güçlü oldukları dönemde Harezm, Horasan, İran, Irak, Suriye, Arap Yarımadası ve Doğu Anadolu’ya egemen olmuş Türk devletidir.
    Selçuklu hanedanına adını veren Selçuk Bey’in başkanı olduğu Kınık boyu, Oğuz boylarından biriydi. Kınıklar, 10. yüzyılda öbür Oğuz boylarıyla birlikte Orta Asya’da yaşıyorlardı. Selçuk Bey’in önderliğinde, 10. yüzyılın ikinci yarısında göç ederek Cend bölgesine yerleştiler ve İslam dinini benimsediler. Bu göçebe topluluk, Karahanlılara ve Samanilere savaşlarda asker vererek karşılığında geniş otlaklar elde ettiler. Selçuk Bey’in 1009′da ölümünden sonra daha da güneye indiler.

    Selçuk Bey’in oğlu Arslan Bey’in yönetiminde, Karahanlıları ve Gaznelileri endişelendirecek kadar güçlendiler. Arslan Bey’in Gaznelilerce tutuklanması ve 1032′de ölmesinden sonra, Selçuk Bey’in torunları Tuğrul Bey ve Çağrı Bey bağımsızlıklarını elde etmeye giriştiler. 1035′te büyük bir Gazneli ordusunu yenerek Horasan içlerine doğru ilerlediler. 1037′de de, bugünkü Türkmenistan’da yer alan Merv kentini ele geçirdiler. 1038′de Gaznelileri ikinci kez yendiler ve Nişabur kentine girerek bağımsızlıklarını ilan ettiler. Tuğrul Bey sultan sanıyla hükümdar ilan edildi ve Büyük Selçuklu Devleti de böylece kurulmuş oldu.

    Hükümdarları Selçuk Bey - Selçuk bey Dokak’ın oğludur.
    Sultan Tuğrul Bey (1040 - 1063)
    Sultan Alp Arslan (1063 - 1072)
    Sultan I. Melik Şah (1072 - 1092)
    Sultan Mahmud (1092 - 1093)
    Sultan Rükneddin (1093 - 1104)
    Sultan Melik Şah (1104 - 1105)
    Sultan Mehmed (1105 - 1118)
    Sultan Mu’izzeddin (1118 - 1157)
    Sultan Karacalı Aslan
    Görevlileri:

    Vezir-i Azam: Sultanın Yardımcısı
    Naip: Hükümdar vekili
    Müstevfi: Mali işlerin sorumlusu.
    Pervaneci: Tımar dağıtımının ve toprak işlerinin sorumlusu
    Emir-i Dad: Adalet işlerinin sorumlusu
    Kad-i Leşker: Askeri davaların sorumlusu
    Reis-ül Bahr (Emir'ül Sevahil): Donanma Sorumlusu


    1. Harita ve bulunduğu yer.

    Egemenlik Alanı Kapladığı Alan: doğuda Balkaş, Işık Gölleri, Tarım Havzası; batıda Ege ve Akdeniz sahilleri, kuzeyde Aral Gölü, Hazar Denizi, Kafkasya, Karadeniz; güneyde Arabistan dahil Umman Denizi’ne kadar olan alandır. (10.000.000 km 2).
    2. Savaşlar (tarih)
    Dandanakan Savaşı(1040)
    Selçukluları Horasan’dan atmak isteyen Gazneli Mesut büyük bir ordu ile sefere çıktı. Dandanakan kalesi önündeki savaşı Selçuklular kazandı (1040).

    Dandanakan Savaşının Sonuçları:
    - Büyük Selçuklu Devleti resmen kurulmuştur.
    - Horasan’da Selçuklu egemenliği resmen kesinleşmiştir.
    - Selçukluların İslam dünyasındaki otoritesi artmıştır.
    - Gazneliler yıkılışa geçmiştir.

    Pasinler Savaşı(1048)
    Anadolu’ya gelmişti. Bu sefer sırasında Selçuklular Anadolu’nun Türkler için yeni bir yurt olabileceğini anladılar. Dandanakan Savaşı’ndan sonra Anadolu’ya giren Selçuklular, Pasinler’de ilk kez Bizans ordusu ile karşılaştılar. Pasinler Savaşı Selçukluların galibiyetiyle sonuçlandı(1048).

    Malazgirt Meydan Savaşı(1071)
    Alp Arslan’ın Anadolu topraklarına akınlar yapması üzerine, Bizans imparatoru Romanos Diogenes büyük bir ordu ile Selçuklulara karşı sefere çıktı. Alparslan, Anadolu içlerine akınlar yaptı. Bizans İmparatoru 200.000 kişilik bir ordu ile Malazgirt Ovası'na geldi. Mısır Seferi'ne çıkmış olan Alparslan, ordusunun bir bölümünü Suriye'de bıraktı. 50.000 kadar askeriyle Malazgirt'e geldi.
    26 Ağustos 1071'de yapılan savaşta, Bizans ordusu yenildi. İmparator Ramanos Diogenes Çağrı Bey daha devlet kurulmadan önce 1018 yılında keşif amacıyla 3000 atlı ile Doğu (Romen Diyojen) esir edildi. Bağışlanarak ülkesinin başkenti İstanbul'a gönderildi.
    Malazgirt Meydan Muharebesi, tarihin önemli olaylarından biridir. Bu savaştan sonra Anadolu'nun kapıları Türklere açılmıştır.


    3. Ticaret

    Anadolu Selçukluları ticarete ve yol güvenliğine büyük önem verdiler. Kervan yollarının güvenliğinin sağlanmasına bağlı olarak Anadolu'da ticaret büyük ölçüde gelişti. Karadeniz ve Akdeniz'deki limanlar önemli birer dış ticaret merkezi durumuna geldi. Ticareti güvence altına alan devlet, karada haydutların, denizde korsanların saldırısına uğrayarak malları yağmalanan tüccarların zararlarını karşılıyordu. Gerek yolculukları sırasında, gerekse kervansaray ve hanlarda konakladıklarında tüccar ve yolcuların güvenliği ve ihtiyaçları sağlanıyordu Anadolu Selçukluları’nda özellikle dokumacılık çok gelişmişti. Ayrıca Anadolu'nun çeşitli bölgelerindeki demir, bakır, gümüş gibi madenler işletiliyordu.
    Toplumsal ve ekonomik yaşam Büyük Selçuklu Devleti’ndeki Oğuz boyları ve başka bazı topluluklar göçebeydiler. Oğuz boylarının başında bir bey bulunuyordu. Bu göçebe topluluklar geçimlerini hayvancılıkla sağlıyorlardı ve otlak bulmak için de mevsimlere göre yer değiştiriyorlardı. Devlet göçebe topluluklardan otlak vergisi alıyordu. Yerleşik nüfus ise çiftçilik, zanaatçılık ve ticaretle uğraşıyordu. Kentlerdeki tüccar ve esnaf, işkollarına göre loncalar biçiminde örgütlenmişti. Merkezi devlette görevli memurlar ile sürekli ordudaki askerler maaş alıyorlardı. Büyük Selçuklular ticaretin gelişmesini destekliyor ve kervan yollarının güvenliğini sağlıyorlardı. Bu dönemde en önemli uluslararası ticaret, Uzakdoğu’dan Avrupa’ya kadar uzanan İpek Yolu ve Baharat Yolu aracılığıyla gerçekleşiyordu. Tarımın gelişmesi için sulama kanalları vardı. Yün, pamuk, ipek dokumacılığı çok gelişmiştir.
     

Bu Sayfayı Paylaş