AbdurrahmÂn-i HarpÛtÎ

'Sahabeler ve Alimler' forumunda Dine tarafından 9 Şubat 2010 tarihinde açılan konu

  1. Dine

    Dine Özel Üye

    Sponsorlu Bağlantılar
    AbdurrahmÂn-i HarpÛtÎ konusu ABDURRAHMÂN-I HARPÛTÎ
    Anadolu velîlerinden Sivrice ilçesine bağlı Çöke köyünde 1756 (H1169) târihinde doğdu Doğum târihi ihtilaflıdır Küçük yaşta Elazığ Medresesinde tahsîle başladı Sonra tahsîl hayatına Diyarbakır'da devâm etti

    Diyarbakır'da tahsîli sırasında, bütün derslerden geri kalması üzerine, arkadaşları onunla alay ederlerdi Bu durumu hocası öğrenince, onun daha çok rencide olmaması için, yanına çağırarak; "Şimdiye kadar okudukların ve öğrendiğin bilgi sana kâfidir Köylerde çok rahat imamlık yapabilirsin Var git oralarda kısmetini ara" dedi Bunun üzerine medrese tahsîlini bırakarak, şehirden ayrıldı Yolda bir hanın önünden akmakta olan bir çayın kenarında oturup düşünürken, çayın içerisindeki taşların, suyun şiddetli akıntısından yusyuvarlak olduklarını ve pırıl pırıl parladıklarını gören genç Abdurrahmân, üzüntü ve kırık bir kalb ile; "Yâ Rabbî! Beni sen yarattın Bu dersleri anlayamamam da senin kudretin iledir Senin emrinde akan sular, şu taşları nasıl yusyuvarlak yapıyor ve parlatıyorsa, sen de benim zihnime kuvvet ihsân et de, rızâna kavuşturacak ilim deryâsından biraz nasîb alayım" diye Allahü teâlâya yalvardı Daha sonra yorgunluğu sebebiye uykuya daldı Rüyâsında, yanına nûrânî üç zât gelerek, yanlarında getirdikleri bir çuval darıyı Abdurrahmân Molla'ya nöbetleşe yedirdikten sonra, kaybolup gittiler Abdurrahmân Harpûtî uyanınca, içinde bir ferahlık bir sevinç duydu ve zihninin açıldığını hissetti

    Abdurrahmân-ı Harpûtî bu hâdiseden sonra medreseye geri döndü Arkadaşları onu aralarında görünce yine alay etmeye başladılar Fakat bunlara hiç aldırış etmedi Ders saatinde hocasının huzuruna çıkarak elini öptü ve müsâade isteyerek yerine oturdu Cevapsız kalan bâzı sorulara, Abdurrahmân Efendi cevap verince, hocası dâhil herkes hayret içinde kaldı Hocasının geçmiş derslere âit sorularını da rahatlıkla cevaplandırdı Aradan kısa bir zaman sonra yapılan imtihanda birincilik alınca, hocası ona icâzet, diploma vererek İstanbul'a gönderdi

    Abdurrahmân-ı Harpûtî, İstanbul'a gitti ise de bir vazîfe verilmemesi üzerine memleketine döndü Burada tâliblere ders vermekle meşgûl oldu Bir müddet sonra tekrar memleketini terk ederek İstanbul'a gitti Bir gün vakit namazını kılmak için girdiği Ayasofya Câmiinin duvarında asılı bir levhaya gözü takıldı Levhanın altındaki kâğıtta; "Bu levhadaki ibâreyi, her kim doğru olarak hâllederse, mükâfatlandırılacaktır" yazıyordu Hemen bir kâğıda ibâreyi bütün kâideleri ile çözen Abdurrahmân-ı Harpûtî, kâğıdın altına "Daha başka mânâların da mevcûd olduğu ibâreden anlaşılmakta ise de, kâğıdım olmadığı için bu kadarıyla iktifâ edilmiştir" diye bir şerh koyarak adını ve adresini yazdı ve tahlilnâmelerin içine bıraktı Ertesi gün kâğıtlar sultânın huzûrunda teker teker tetkik edildi Bu tetkik esnasında Abdurrahmân Efendinin yaptığı tahlilin diğerlerine göre, daha yüksek bilgilerle donatılmış olduğu anlaşıldı ve Abdurrahmân Efendi irâde-i seniyye ile saraya dâvet edildi Kendisine mesleğinin gereği kıyâfetler giydirilerek sultânın huzûruna çıkarıldı İkinci Mahmûd Han; "Siz benim hocamsınız" diyerek yanına oturttu ve büyük iltifâtlarda bulundu Üsküdar'da bir ev verildi ve evlendirildi

    Bu sırada Osmanlı Devleti içerisinde yeniçeri isyân ve zorbalıklarının önü alınamaz bir hâle gelmişti Tâlim ve eğitim kabûl etmiyorlar, savaşa çıkmayı da reddediyorlardı Kendilerine harp fenlerinin öğretilmesini isteyen din ve devlet adamlarına karşı harekete geçtiler Bunun üzerine İkinci Mahmûd Han vezirleri ve ulemâ sınıfını toplantıya çağırdı Abdurrahmân-ı Harpûtî hazretleri de bunlar arasında idi Yeniçerilerin artan zorbalıklarından bahisle ne yapılması gerektiği soruldu Mesele son derece nâzikti Yeniçeriler tekrar isyân ederek devlet ileri gelenlerinin kellelerini istemeye başlamışlardı Tamâmen bid'at yuvaları hâline gelen bektâşî tekkeleri de kendilerini tahrik ediyordu Sonuçta ulemâ birlik içerisinde bunların öldürülmeleri câizdir diye fetvâ verdi Savaşın başlangıcı olmak üzere sancak-ı şerîfin çıkarılması kararlaştırıldı Fakat sancağı şerîfin açılması çok önemli bir olaydı Bu işin dönüşü yoktu Yeniçeriler ile yapılacak mücâdelenin sonu ise kestirilemiyordu Bu sebepten karar alınmasına rağmen herkeste bir tereddüd vardı İşte bu devlet adamlarının çekingen ve kararsız hâlleri sırasında Abdurrahmân Harpûtî hazretleri söz aldı

    "Bu din ve devletin ayakta kalması Allahü teâlânın istediği şeyse yeniçerileri vururuz, yok ederiz Değilse biz de bu din ile berâber batıp gideriz, daha ne ihtimâl kaldı?" diyerek kalplerdeki şüpheleri giderdi Herkes tek bilek tek yürek oldu Nitekim bu inanç ve îmânla harekete geçerek yeniçeri ocağını ortadan kaldırdılar ve bozulmuş bektaşî yuvalarını kapattılar

    Kürd Hoca ünvânı ile de meşhûr olan Abdurrahmân-ı Harpûtî hazretleri sonra Şam'a giderek Emevîyye Câmii İmâmı Saîd Efendinin derslerinde bulundu Ayrıca Nakşibendiyye yolunu Muhammed Sâdık Erzincânî'den öğrenerek icâzet, diploma aldı

    Abdurrahmân Efendi 1851 (H1267) senesinde Üsküdar'daki evinde vefât etti Karacaahmet mezarlığındaki türbesine defnedildi

    1) Sicilli Osmânî; c3, s327
    2) Harput Yollarında; c2, s134
    3) Tahrirü'l-Veciz; s26
    4) Tarih-i Cevdet; c12, s138
     

Bu Sayfayı Paylaş