Şeker hastaları için yiyecek değişim listesi

'Diyet Beslenme' forumunda Dine tarafından 17 Eylül 2009 tarihinde açılan konu

  1. Dine

    Dine Özel Üye

    Sponsorlu Bağlantılar
    Şeker hastaları için yiyecek değişim listesi konusu Şeker hastaları için yiyecek değişim listesi[​IMG]Değişim listeleri, enerji ve besin öğeleri eşit olan besinlerin aynı grupta toplanması ile oluşturulmuştur.
    Her bir grup için, size verilen değişim sayısını geçmemek koşulu ile seçim yapabilirsiniz. Seçiminizi yaparken yiyeceğinizi aynı grup içinde, bir diğer yiyecek ile değiştirmeniz gerektiğini unutmayınız.


    UNLU YİYECEK DEĞİŞİMİ
    1 unlu yiyecek değişimi: 15 gr karbonhidrat, 2 gr protein içerir. 68 kalorilik enerji sağlar.

    Yiyecek Adı
    Ortalama Ölçü
    Miktar (gram)
    Ekmek (Buğday, Çavdar, Yulaf)
    1 ince dilim
    25
    Kepekli ekmek
    1 ince dilim
    25
    Hamburger ekmeği
    ½
    25
    Sandviç ekmeği
    1/3
    25
    Yufka
    1/8
    25
    Galeta
    2-3 adet
    20
    Tuzlu bisküvi
    2-3 adet
    20
    Tuzlu çubuk
    10-15 adet
    20-25
    Etimek
    2-3 adet
    20
    Un (Buğday, pirinç, bezelye)
    2 silme çorba kaşığı
    15
    Tarhana
    2 silme çorba kaşığı
    15
    Pirinç (çiğ, pilav, çorba veya dolmada)
    2 silme çorba kaşığı
    15
    Bulgur (çiğ, pilav, çorba veya dolmada)
    2 silme çorba kaşığı
    15
    Kuskus (çiğ, pilav, çorba veya dolmada)
    2 silme çorba kaşığı
    15
    Erişte – çiğ
    3 silme çorba kaşığı
    15
    Şehriye (çiğ, pilav, çorba veya dolmada)
    3 silme çorba kaşığı
    15
    Makarna- çiğ
    3 silme çorba kaşığı
    15
    Patates- pişmiş
    1 orta boy
    100
    Kestane
    2 orta boy
    30
    Patlamış mısır (yağsız)
    1 su bardağı dolusu
    20
    Haşlanmış mısır
    ½ adet küçük boy

    En iyi seçim: kepekli ekmek, bulgur, makarna (spagetti)




    SÜT DEĞİŞİMİ
    1 Süt Değişimi: 9 gr karbonhidrat, 6 gr protein, 6 gr yağ içerir. 114 kalorilik enerji sağlar.

    Yiyecek Adı
    Ortalama Ölçü
    Miktar (gram)
    Süt
    1 büyük su bardağı
    240
    Yoğurt
    1 büyük su bardağı
    240

    1 az yağlı süt değişimi: 9 gr karbonhidrat, 6 gr protein, 3 gr yağ içerir. 87 kalorilik enerji sağlar.

    Yiyecek Adı
    Ortalama Ölçü
    Miktar (gram)
    Az yağlı Süt
    1 büyük su bardağı
    240
    Az Yağlı Yoğurt
    1 büyük su bardağı
    240



    ET DEĞİŞİMİ

    1 Et Değişimi: 6 gr protein, 5 gr yağ içerir. 69 kalorilik enerji sağlar.

    Yiyecek Adı
    Ortalama Ölçü
    Miktar (gram)
    Köfte (yumurta büyüklüğünde)
    1 adet
    30
    Kıyma
    1 köfte kadar
    30
    Pirzola kemiksiz
    1 küçük boy
    30
    Kuşbaşı et
    3-4 küçük parça
    30
    Biftek 1 cm inceliğinde
    Avuç içi büyüklüğünde
    30
    Tavuk eti derili
    Avuç içi büyüklüğünde
    30
    Balık eti
    Avuç içi büyüklüğünde
    30-40
    Peynir beyaz orta yağlı
    1 kibrit kutusu kadar
    30
    Peynir kaşar ve benzeri
    2/3 kibrit kutusu kadar
    20-25
    Çökelek-lor
    1/4 su bardağı kadar
    40-45
    Yumurta
    1 adet
    40-50
    Sosis
    1 adet
    40-50
    Salam
    1 dilim
    40-50

    En iyi seçim: Tavuk eti derisiz, beyaz peynir, balık eti.



    SEBZE DEĞİŞİMİ
    Koyu yeşil ve turuncu - sarı sebzeler (havuç) A vitamininden zengindir. Kuşkonmaz, lahana, Brüksel lahanası, ıspanak ve domates C vitamininden, marul, maydanoz, ıspanak, havuç, enginar gibi sebzeler ise potasyum, folik asit ve posa bakımından zengindir.

    Sebzeler çiğ olarak veya az su ile pişirilip, pişme suyu ile yenilirse (havuç hariç) serbesttir. Sebzeler etli, etsiz ya da salata olarak yenebilir. Etli sebze yemeğinin içine yağ konulmamalıdır. 1 değişim etli sebze yemeğinin içindeki et miktarına göre et değişiminde azalma yapılmalıdır.

    1 A grubu Sebze Değişimi: 6 gr karbonhidrat, 1 gr protein içerir. 28 kalorilik enerji sağlar.

    Yiyecek Adı
    Ortalama Ölçü
    Miktar (gram)
    Domates
    1 küçük boy
    100
    Domates suyu
    1 büyük su bardağı
    240
    Çarliston biberi
    4 orta boy
    100
    Yeşil sivri biber
    10 orta boy
    100
    Yeşil dolma biber
    2 orta boy
    100
    Kıvırcık salata
    15 küçük yaprak
    100
    Marul
    5-6 yaprak
    100
    Salatalık
    1 orta boy
    100
    Kırmızı turp
    1 orta boy
    100
    Siyah turp
    1 orta boy
    100
    Maydanoz
    1 orta demet
    75
    Yeşil soğan
    3-4 orta boy
    75
    Kuru soğan
    1 orta boy
    75
    Kereviz
    1 küçük boy
    100
    Kırmızı lahana
    1/8 orat boy
    100
    Lahana
    4 çorba kaşığı pişmiş
    100
    Karnabahar
    4 çorba kaşığı pişmiş
    100
    Taze kabak
    4 çorba kaşığı pişmiş
    150
    Ispanak
    4 çorba kaşığı pişmiş
    150
    Semizotu
    4 çorba kaşığı pişmiş
    150
    Pazı
    4 çorba kaşığı pişmiş
    150
    Yaprak pancar
    4 çorba kaşığı pişmiş
    100
    Ebegümeci
    4 çorba kaşığı pişmiş
    150
    Bamya
    4 çorba kaşığı pişmiş
    75
    Taze fasulye
    4 çorba kaşığı pişmiş
    150


    1 B grubu sebze değişimi: 7 gr karbonhidrat, 2 gr protein içerir. 36 kalorilik enerji sağlar.

    Yiyecek Adı
    Ortalama Ölçü
    Miktar (gram)
    Havuç
    1 orta boy
    100
    Havuç suyu
    1/2 büyük su bardağı
    120
    Şalgam
    1 orta boy
    150
    Bezelye
    4 yemek kaşığı pişmiş
    100
    Pırasa
    5 yemek kaşığı
    150
    Bakla
    4 yemek kaşığı
    100
    Enginar
    1 orta boy pişmiş
    100
    Balkabağı

    100
    Yer elması

    75




    KURUBAKLAGİL DEĞİŞİMİ
    Bu grup yiyeceklerin özellikle mercimeğin, glisemik indeksi düşüktür. Kuru baklagillerden 5-6 çorba kaşığı yediğinizde öğündeki 1 et + 1 ekmek değişiminden azaltmanız gerekir. Ayrıca yemek içindeki yağ miktarı 1 tatlı kaşığı (5 gr) olacak şekilde ayarlanmalıdır.

    1 kurubaklagil değişimi: 13-15 gr karbonhidrat, 6 gr protein içerir. 76-84 kalorilik enerji sağlar.

    Yiyecek Adı
    Ortalama Ölçü
    Miktar (gram)
    Kurufasulye, nohut, mercimek, börülce (çiğ)
    3 silme çorba kaşığı
    25-30
    Kurufasulye, nohut, mercimek, börülce (pişmiş)
    5-6 çorba kaşığı
    100




    MEYVE DEĞİŞİMİ
    Taze meyveler A ve C vitamininden ve posadan zengin yiyeceklerdir. Muz, portakal, elma, potasyumdan zengindir.

    Meyveleri, meyve suyu olarak içerek değil, taze olarak ve kabuğu ile yenilebilen meyveleri kabuğu ile tüketmek, posa alınması açısından faydalıdır. Posadan zengin meyvelerin, sindirim sisteminden emilimlerinin yavaş olması, kan glikozundaki yükselmelerin daha az olmasına neden olur. Ayrıca posa, kendisiyle birlikte alınan yağların emilimini de engellediğinden, kalp-damar hastalıklarının oluşumunu engelleyici etki gösterir.

    Meyvelerin tadı, içerdikleri asit ve şekerden gelir. Meyve olgunlaştıkça şeker miktarları artar. Bu nedenle kayısı, şeftali, kavun gibi meyveler olgunlaştıkları dönemde yenilmemelidir.

    1 meyve değişimi: 10 gr karbonhidrat, 40 kalorilik enerji sağlar.

    Yiyecek Adı
    Ortalama Ölçü
    Miktar (gram)
    Ananas

    75
    Avokado
    1/2 adet
    125
    Ahududu
    1/2 su bardağı
    75
    Ayva
    1/4 orta boy
    75
    Armut (x)
    1 küçük boy
    75
    Böğürtlen
    1/2 su bardağı
    75
    Çilek
    1 su bardağı
    125
    Dut
    1/2 su bardağı
    50
    Elma (x)
    1 küçük boy
    80
    Erik - kırmızı erik
    5 adet
    60
    Yeşil erik
    10 adet
    100
    Mürdüm eriği (taze)
    3-4 adet
    50
    Greyfurt (x)
    1/2 adet
    125
    İncir (taze)
    1 adet
    50
    Kavun
    1 ince dilim
    125
    Kivi
    1 orta boy
    100
    Karpuz
    1 ince dilim
    150
    Kayısı
    1-2 adet
    100
    Kiraz (x)
    15 adet
    75
    Limon
    1 orta boy
    100
    Mandalina
    1 büyük boy
    100
    Muz
    1/2 küçük boy
    50
    Nar
    1/2 adet
    75
    Portakal
    1 orta boy
    125
    Portakal
    1 orta boy
    125
    Şeftali (x)
    1 orta boy
    100
    Üzüm
    15 iri tane
    60
    Vişne
    15 adet
    75
    Malta eriği (Yeni dünya)
    6 adet
    60


    ( X ) İşaretlilerin glisemik indeksi (kan şekerini yükseltme değeri) düşüktür, bu nedenle tercih edilmelidir.



    YAĞ DEĞİŞİMİ
    Yağlar en önemli enerji kaynağımızdır. Tereyağ, margarin, krema, mayonez, zeytinyağı, ayçiçek yağı, zeytin bu grupta yer alan yiyeceklerdir.

    Yağlar, bitkisel ve hayvansal kaynaklardan elde edilirler. Bitkisel yağlar, oda sıcaklığında sıvıdır.

    Yağlar, içindeki yağ asitlerinin özelliklerine göre doymuş, çoklu ve tekli doymamış olarak 3 gruba ayrılırlar. Çoklu ve tekli doymamış yağ asitlerini içeren yağlar, kolesterol düzeyinin düşürülmesi için önerilir.
    Çoklu doymamış yağ asidi içerenler; mısırözü, pamuk, soya ve ayçiçek yağıdır.
    Tekli doymamış yağ asidi içeren yağ, zeytinyağıdır.
    Doymuş yağ asidi içeren yağlar ise, tereyağ, et yağı, yumurta sarısındaki yağ ve katı margarinler olarak sıralanabilir.

    İyi bir kontrol sağlanmazsa şeker hastalığı, kalp damar hastalıklarına zemin hazırlayan bir hastalıktır. Besinlerle günlük alınan yağ ve kolestrol miktarının fazlalığı, doymuş yağ asitlerinden zengin katı yağların tüketiminin fazlalığı kalp-damar hastalıklarını artırır. Beslenme programınızda, doymuş, tekli ve çoklu doymamış yağ asitlerini içeren yağlar dengeli bir şekilde yer almalıdır.

    1 Yağ değişimi : 5 gr yağ, 45 kalorilik enerji sağlar.

    Doymamış yağ asidi içeren yağlar
    Yiyecek Adı
    Ortalama Ölçü
    Miktar (gram)
    Zeytinyağı
    1 tatlı kaşığı
    5
    Sıvı yağ (ayçiçek, mısırözü, soya)
    1 tatlı kaşığı
    5
    Zeytin
    5 adet
    25-30
    Yumuşak kahvaltılık yağlar
    1 tatlı kaşığı
    5
    Fındık, fıstık, badem, ceviz
    1-2 adet
    10
    Mayonez
    1 tatlı kaşığı
    5

    Doymuş yağ asidi içeren yağlar
    Yiyecek Adı
    Ortalama Ölçü
    Miktar (gram)
    Katı yağ (tereyağ)
    1 tatlı kaşığı
    5
    Kaymak, krema
    1 yemek kaşığı
    15
    Krem peynir
    1 tatlı kaşığı
    5

    En iyi seçim: Doymamış yağ asidi içeren yağlar



    ÖNEMLİ UYARILAR
    - Arzu edilen ağırlığınıza ulaşın ve o ağırlığınızı koruyun.
    - Porsiyon ölçülerinize dikkat edin.
    - Öğün atlamayın.
    - Fiziksel aktivitenizi artırın.
    - Bireylerin günlük besin öğesi ve enerji gereksinimleri farklıdır. Diyet uzmanınız; tahıllar, kurubaklagil, sebze, meyve, süt, yoğurt, et ve yağ olarak ayrılan yiyecek guruplarının her birinden ihtiyacınız olan miktarların saptanmasında size yardımcı olacaktır. Her bir gruptan önerilen miktarda yemeniz, besin öğesi ve enerji gereksiniminizi karşılayacaktır.
    - Yeterli ve dengeli beslenmek için her gün 7 porsiyon tahıl grubu, 3 porsiyon et grubu, 2 porsiyon sebze grubu, 3 porsiyon meyve grubu, 2 porsiyon süt grubu ve 2 porsiyon yağ grubu seçebilirsiniz. Bu şekilde bir beslenme planı yaklaşık 1200 kalori değerinde enerji sağlar. Ancak her bireyin enerji gereksiniminin farklı olduğunu unutmayınız.
    - Her gün çeşitli besinler tüketin.
    - Öğünlerinizi her gün düzenli olarak, aynı zamanda tüketin.
    - Sebze, meyve, kurubaklagil, kepekli ekmek gibi yüksek posalı yiyecekler, kan şekerinizin kontrolünde önemlidir.
    - Kilo vermek istiyorsanız, öğün atlamayın. Öğün atlamak bir sonraki öğünde daha fazla yemenize, böylece daha fazla enerji almanıza neden olur. Bu davranış aynı zamanda kan şekerinizi de yükseltir.
    - Sizin için uygun olan yiyecek tüm aile bireyleri için uygundur. Ayrı zamanlarda yemek yemenize ve ayrı yemekler pişirilmesine gerek yoktur.
    - Kullandığınız tuz ve yağ miktarına dikkat ediniz.


    Kaynak: Lilly diabet servisi Yayınları
     

Bu Sayfayı Paylaş